BABA-KAMEELPERDJIE

Onder “Geboortes en Sterfgevalle in die diereryk” kan die volgende inskrywing kom: Gebore in Sabiepark, Mpumalanga: fris kameelperdbulletjie. Moeder en baba albei wel.”

Elke geboorte in Sabiepark is ‘n okkasie, omdat ons Sabieparkers baie lief is vir ons diere, en besonderse mens-dier-verhouding dáár tot stand kom. Die geboorte van ‘n klein kameelpertdjie is egter des te meer ‘n spesiale okkasie. Weens die een en die ander is ons kameelperdbevolking veel kleiner as wat dit al was. Ten tweede: wel, ‘n klein kameelperdjie is ‘n klein kameelperdjie – ‘n skatlike diertjie.

Jare gelede was ‘n groepie Sabieparkers toeskouers by ‘n kameelperd-geboorte. Dit was vir hulle ‘n verruklike natuurervaring toe die kleinding doer uit die hoogte meters ver op die grond neerplons.

Die Van Deventers was nie só gelukkig om dit te sien nie. Ons glo egter een outjie is op ons werf verwek. Fotografiese getuienis bestaan van die daad. My seun, Johan, moes vinnig die knoppie druk. Kameelperde poer-poer nie!

‘n Derde enetjie (op die foto) is deur sy ma weggegooi – kameelperdmammas is glo maar berug vir hul argeloosheid oor hul kroos. Ek wonder hoeveel tietiebottels vol melk is deur daardie lang “strooitjie” maag toe vootdat dié “optelkindjie” groot genoeg was om op eie pote te staan.

In Julie/Augustus 1999 het ‘n trop leeus Sabiepark weke lank beset. Ons was op naalde en spelde, want in die park was ‘n pasgebore kameelperdjie. “Ek hoop tog net nie ons klein kameelperdjie het ook leeukos geword nie.” Só het ek kort ná ons wintervakansie van daardie jaar bekommerd uit Melkbos vir die destydse parkhoof, David Zeller, se vrou, Handa, gefaks.

Voor my was ‘n treffende foto wat my vrou, Tokkie, ‘n paar weke tevore van die klein knopknie-kêreltjie geneem het (met sy dun titteltjie van ‘n naelstring wat nog onder hom hang). My kommer was nie uit die lug gegryp nie. Ek het geweet die leeus was nog in die park. En dat hulle kliphard besig was om fees te vier onder die sagte teikens van ons “mak” wild.

“Dit is altyd die jonger, swakker diere wat eerste aangeval word,” het Handa laat weet. “Ek is bevrees die klein kameelperdjie was een van die slagoffers.”

‘n Maand tevore is ‘n effens ouer boetie of nefie deur daardie leeus opgevreet. Die nuus van die verlies van twee kameelperde het loodswaar op die hart kom lê. Dat een koedoe, ses wildebeeste, twee sebravullens (een met bruin donshaartjies op die kruis daarmee heen nog voordat die film ontwikkel is waarop Tokkie haar kort tevore verewig het), en talryke rooibokkies ook deur die onstuitbare leeutrop opgevreet is, was eweneens verskriklik. Hul lot het egter nie heeltemal dieselfde impak gehad nie.

Waarom nie? Omdat die ander slagoffers deel van die massa is, meen ek. Grotendeels identiteitloos. Maar die kameelperdjies ken jy as ’t ware by die naam. Dié dat ons ‘n vergroting van daardie ongelukkige klein kameelperdjie laat maak het. Dit hang nou in ons boshuis met die woord “Leeukos” in groot swart letters daarop geskryf.

Elke besoek sedertdien begin met ‘n vaste ritueel . Jy ry op en af in Sabiepark totdat jy op die nuwe aankomelinge in die kameelperd-geledere afkom. As jy hulle nie dadelik kry nie, is jy dwalend van bekommernis. As jy hulle wel opspoor, meet jy opgewonde met jou oog hoe hulle sedert die vorige siens gegroei het. Gewoonlik het hulle soos boontjieranke opgeskiet.

As ons op 26 Desember in Sabiepark aankom vir ons somerbesoek sal ons bepaald gou-gou ook die nuwe enetjie se spoor vat – verkieslik te voet.

Nadat ons in 1998 die weduwee Smythe se Ukuthula in Sabiepark gekoop het, het ons gou die beste manier ontdek om die park ten volle te geniet. Dit is inderdaad te voet. Hier loop jy hierdie verrassing raak, ‘n paar tree verder ‘n ander een. Kameelperde, veral, besorg stappers oomblikke van dankbare betowering.

In daardie stadium was die kameelperdbevolking drie keer groter as die huidige dosyn of wat. Op enige staptog, maak nie saak in watter rigting nie, kon jy daarop reken om ‘n klompie vorstelike nekke tussen die bome te sien uitsteek. Sommer elf op een slag was geen ongewone gesig nie.

Kuiergaste kon hul oë nie glo nie. Een middag hou ‘n Kapenaar stil om pad te vra by my en Tokkie waar ons omring deur kameelperde staan. “Is dit julle troeteldiere?” wil hy toe gemaak-ernstig by ons weet!

Danksy hierdie “troeteldiere” se instinktiewe nuuskierigheid — en hul geduld met tweebeen-lasposte en hul kameras – ontstaan geleenthede waar ‘n mens feitlik deel word van hul wêreld. En buitengewoon fotogenies is hulle inderdaad met hul slanke nekke en blokkiespatrone op die vel.

Veral die kordate kleintjies. Dié ken die kuns om hul oulike lyfies soos wafferse bakvissie-modelletjies te wikkel. Hul kapokkie-manier van staan sal enige fotograaf se hart laat vermurwe. Min diere is so ‘n roes op film.

En ‘n gewilder agtergrond vir ‘n aandenking van ‘n Sabiepark-kuier is moeilik te bedink. Ek sou graag wou weet in hoeveel foto-albums van vriende pryk hul foto’s met een of meer van Sabiepark se kameelperde wat strategies oor hul skouers loer!